چرا کاهش ارزش ریال گردشگران خارجی ایران را کاهش داد

کاهش ارزش لیر ترکیه در برابر دلار، سبب رونق گردشگری و ورود توریست‌های خارجی به این کشور شده است این در حالیست که با وجود کاهش ارزش ریال، اتفاق مشابه ترکیه در ایران رخ نداده و ما با کاهش گردشگر خارجی مواجه شده‌ایم.

ایران با وجود مراکز متعدد گردشگری و با سابقه تاریخی می‌تواند یکی از مهمترین مقاصد گردشگران بین‌المللی باشد. امکان گردشگری ماجراجویانه در طبیعت متنوع، بازدید از اماکن تاریخی و مذهبی و در نهایت گردشگری تجاری در ایران وجود دارد، اما موانع موجود باعث می‌شود ایران مقصد اصلی گردشگران نباشد.

ایرناپلاس قصد دارد در سلسله گزارشهایی، اثرات افزایش قیمت دلار و به دنبال آن کاهش ارزش ریال را در صنعت گردشگری و میزان ورود توریست به کشور، از فعالان این حوزه جویا شود.

**کاهش ارزش پول؛ افزایش گردشگر در ترکیه، کاهش در ایران

کشورهای همسایه ایران نظیر ترکیه، امارات، قطر و آذربایجان با فراهم آوردن زیرساخت‌های لازم برای جذب توریست موفق شده‌اند سهم خوبی از این بازار را برای خود بدست آورند. در ماه‌های اخیر ایران و ترکیه همزمان با افت شدید ارزش پول ملی مواجه و درگیر مسائل سیاسی در عرصه بین‌المللی شدند. ترک‌ها از این فرصت برای جذب بیشتر گردشگر استفاده کردند، اما فعالان این حوزه در ایران می گویند با کاهش محسوس گردشگر خارجی مواجه شده‌اند.

**مشکل هزینه‌ای نداریم

سید عباس اشرف واقفی از مدیران یک شرکت خدمات مسافرت و جهانگردی درباره دلیل از دست رفتن فرصت افزایش تعداد گردشگر در ایران گفت: علت اصلی این است که گردشگری در کشور ما اولویت ندارد، برای آن برنامه‌ریزی مشخصی وجود ندارد و وقتی که فرصتی هم پیش بیاید از آن استفاده نمی‌شود. گردشگری حالت ویترینی دارد و به عنوان صنعت جدی به آن دیده نمی‌شود. فرصتی که بدست بیاید از دست می‌رود. از این فرصت‌ها نه تنها الان بلکه زمانی که جنگ سوریه شروع شد یا حتی ترکیه ناامن شد از آن فرصت استفاده نکردیم.

وی افزود: مشکل هزینه‌ای نداریم، ولی برنامه‌ریزی، سیاست داخلی، سیاست خارجی و… بر گردشگری موثر است. ضمنا بین دستگاه‌های اجرایی داخلی هماهنگی وجود ندارد، گردشگری موضوعی است که نیاز به هماهنگی لازم بین وزارت خارجه، سازمان گردشگری، نیروی انتظامی، اطلاعات و… دارد و اگر یکی از حلقه‌های این زنجیره درست کار نکند کل سیستم مختل می‌شود.

**گردشگری از سبد خانوار حذف نمی‌شود

این فعال گردشگری در رابطه با جایگاه سفر در سبد خانوار ایرانی گفت: افزایش قیمت‌ها بر میزان گردشگری بی‌اثر نبوده، اما سفر بخشی از سبد خانوار یا الگوی زندگی ایرانیان شده است و به راحتی آن را حذف نمی‌کنند، اگر چه که برای آنها سخت‌تر شده باشد.

وی افزود: به همین دلیل الگوی سفرها ممکن است عوض شود و به سمت سفرهای ارزان‌قیمت برود و جای سفرهای هوایی سفر زمینی به مقاصد نزدیک‌تر انتخاب شود. ممکن است روستاگردی، بوم‌گردی، خانه محلی و… در نسبت با اقامت در هتل افزایش پیدا کند. وضعیت قطار نسبت به گذشته رونق پیدا کرده و ممکن است به این نوع از سفر گرایش پیدا کنند. گردشگری از سبد خانوار حذف نمی‌شود فقط نوع سفرهای داخلی تغییر می‌کند و مردم شیوه جدیدی طراحی می‌کنند.

**خدمات گردشگری بهم پیوسته است

اشرف واقفی در مورد برنامه‌ریزی برای گردشگری در ایران گفت: برنامه مشخصی برای این حوزه وجود ندارد که اگر قیمت‌ها افزایش می‌یابد با یک سیاست هماهنگ این اتفاق رخ دهد. ارائه خدمات گردشگری به صورت زنجیره به هم پیوسته است که اگر هر کدام از بخش‌ها گران شود، ممکن است بقیه ضرر کنند. هتل‌ها، رستوران‌‌ها، حمل و نقل، آژانس‌های گردشگری و… بخش‌هایی از این زنجیره است که اگر تغییر در هر کدام از اینها بدون برنامه‌ریزی انجام شود، امکان ضرر و آسیب دیگران را بیشتر می‌کند.

**گردشگر خارجی از 6 ماه قبل برای آمدن به ایران برنامه‌ریزی می‌کند

وی در مورد کاهش میزان گردشگر در کشور گفت: زنجیره‌ای از اتفاقات منجر به این وضعیت شده است، روابط بین‌المللی ایران، شلوغی‌های دی ماه گذشته، تحریم‌ها و خروج آمریکا از برجام خیلی تاثیر گذاشت و در سفرهای تجاری خیلی موثر بود.
وی افزود: خیلی از گردشگرهای خارجی به صورت گروهی سفر می‌کنند، از همین رو برای 6 ماه آینده از الان برنامه‌ریزی می‌کنند و وقتی در دی‌ ماه اتفاقات و شلوغی‌ها رخ داد، بر برنامه‌های مرتبط با تابستان اثر گذاشت.

**توزیع درآمد گردشگری مستقیم است

اشرف واقفی در مورد جایگاه گردشگری در حل بحران اقتصادی کشور گفت: گردشگری می‌تواند راه‌حل برون رفت ما از وضعیت اقتصادی کنونی باشد. گردشگری تنها صنعتی است که برای تولید درآمد نه تنها چیزی را نابود نمی‌کند، بلکه برای حفظ میراث موجود تلاش می‌کند.
وی افزود: نکته دیگر این است که گردشگری به صلح کمک می‌کند تا آدم‌ها از فرهنگ‌ها و ملت‌های مختلف تحلیل و برداشت درستی پیدا کنند و این برداشت متکی به رسانه‌ها نباشد. نکته دیگر این است که توزیع درآمد گردشگری مستقیم است و دولت نباید هزینه کند تا درآمدی که بدست‌آمده را توزیع کند. گردشگر به تامین‌کننده‌ها و تولیدکننده‌های نهایی پول پرداخت می‌کند.

**گردشگری سکوی پرش دولت‌ها شده است

این فعال گردشگری در مورد تجربه اسپانیا گفت: سال گذشته اسپانیا 80 میلیون گردشگر جذب و مقام اول را در دنیا کسب کرده است. بیش از دو برابر جمعیت این کشور گردشگر جذب شده و همین درآمد گردشگری دولت و کشور را می‌چرخاند.
وی در مورد ایران می‌گوید: این نگاه به گردشگری در ایران وجود ندارد و اتفاقی که می‌افتد این است که در شکل‌گیری کابینه دولت‌ها نیز آدم‌های کلیدی در گردشگری نیستند و کسانی که موقعیت‌های دیگر برای‌شان فراهم نبوده یا برنامه دارند جای دیگری مدیر شوند، به گردشگری می‌آیند تا برایشان سکوی پرش شود. عملا گردشگری حیاط خلوت دولت است و این در صورتی است که گردشگری برنامه بلند مدت می‌خواهد و عمده کشورها با برنامه‌های ده ساله در این بخش فعالیت می‌کنند.

**به دلایل سیاسی، 30 درصد کاهش ورود گردشگر داشتیم

برای اطلاع از وضعیت گردشگران وارد شده به کشور در امسال به سراغ کارشناسان یک شرکت خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی هم رفتیم تا آمار و اطلاعاتی در مورد میزان ورود گردشگر به داخل کشور کسب کنیم.

محمد سلطانی یکی از کارشناسان گردشگری است که در مورد میزان کاهش ورود گردشگر به کشور گفت: آمار دقیق در زمینه گردشگری در ایران نداریم، ولی آنچه ما در کسب و کار خودمان با آن مواجه شده‌ایم، حدود 30 درصد کاهش میزان گردشگر و در بخش گردشگری تجاری حدود 50 تا 60 درصد کاهش ورود گردشگر به ایران داشتیم.

**تحریم‌ها گردشگری تجاری را تحت تاثیر قرار داده است

سلطانی در مورد اثر تحریم‌ها بر کاهش مسافرت به ایران گفت: از عوامل موثر در گردشگری تجاری این است که تحریم‌ها موجب شد افرادی که برای همکاری و یا قرارداد تجاری به ایران می‌آمدند، فرصت حضور در ایران را از دست بدهند و مشمول منع معامله تجاری با ایران به موجب تحریم شوند. بدین ترتیب فرصت گردشگری تجاری را از دست داده‌ایم.

رضوان باقری دیگر کارشناس این شرکت در این مورد افزود: برای نمایشگاه‌های امسال برنامه‌ریزی کردیم که برای هر نمایشگاه 60 بازدیدکننده خارجی داشته باشیم ولی برای هر نمایشگاه تعداد کمی در حد 4 یا 5 نفر از مدیران شرکت‌های خارجی آمدند تا تشریفات برگزاری نمایشگاه را برقرار کنند و برگردند. 

**آمار گردشگری در ترکیه هم خیلی دقیق نیست

سلطانی در مورد افزایش میزان گردشگر در ترکیه گفت: آمار ترکیه هم احتمالا اشکالاتی دارد، چون نرخ بیکاری در صنعت گردشگری این کشور را که بررسی می‌کنیم ممکن است افزایش پیدا کرده باشد یا هتل‌هایی در ترکیه خالی مانده‌اند.

وی افزود: یک فرد خارجی قرار است خدمات گردشگری را بخرد و متغیرهای سیاسی در این خرید موثر است. در چند سال گذشته سفیر روسیه در ترکیه ترور شد و یا هواپیمای روسی در ترکیه هدف حمله تروریستی قرار گرفت که موجب شد گردشگرهای روسی دیگر به ترکیه نروند. مشابه آن اتفاقی در ایران درباره اروپایی‌ها و آمریکایی‌ها رخ داد، عامل سیاسی به قدری تاثیر دارد که ترکیه هم گردشگر روس خود را از دست می‌دهد.

باقری ادامه می‌دهد: اتفاقی در ترکیه رخ می‌دهد و برای مدتی بر صنعت گردشگری تاثیر می‌گذارد و بعد از آرام شدن فضا، دوباره گردشگری کار خود را از سر می‌گیرد. اما در ایران، رونق گردشگری با چالش‌هایی مواجه می شود که متاثر از تحولات سیاسی، منطقه ای و بین المللی است.

**گردشگر برای انتخاب مقصد شرایط اجتماعی و اخبار را بررسی می‌کند

پورمرشد درباره انتخاب مقصد گردشگری گفت: گردشگر وقتی مقصد خود را انتخاب می‌کند اخبار و احوالات کشور را بررسی می‌کند و اگر ببیند دائم در کشوری اتفاقات ناگواری رخ می‌دهد تصمیم می‌گیرد به آن کشور نرود. برای مثال همین زلزله‌های مکرر سال گذشته نیز بر کاهش میزان گردشگری موثر بود و زلزله کرمانشاه موجب شد بخشی از تورها به ایران کنسل شود.

وی در مورد افزایش نرخ خدمات گردشگری افزود: به میزان کاهش ارزش پول ملی قیمت هتل‌ها برای گردشگر خارجی کاهش پیدا کرده است. قیمت‌ها بر اساس ریال تعیین می‌شود و ابتدای سال تغییر می‌کند. ثبات قیمت ریالی سبب شده تا به میزان کاهش ارزش ریال قیمت ارزی خدمات هتلی نیز کاهش پیدا کند. نرخ هتل‌ها سالانه 15 درصد در فروردین‌ ماه افزوده می‌شود.

**میزان حضور خارجی‌ها برای نمایشگاه‌ها کاهش پیدا کرده است

باقری در مورد مشارکت در نمایشگاه‌ها گفت: میزان مشارکت ایرانی‌ها در نمایشگاه‌های خارجی هم کاهش پیدا کرده است و هزینه حضور در نمایشگاه‌های خارجی برای آژانس‌های مسافرتی داخلی افزایش پیدا کرده است. سرمایه‌گذاری بر بازاریابی نمایشگاه‌‌های خارجی نیز کاهش پیدا کرده است. برگزارکننده‌های نمایشگاه‌های خارجی در ایران به دلیل تحریم‌ها تصمیم گرفتند که نمایشگاه را برگزار نکنند.

پورمرشد در مورد افزایش هزینه گردشگری در داخل گفت: هزینه پروازهای داخلی تا دو برابر افزایش داشت که بر گردشگری داخلی اثرگذار بود. میزان سفرهای داخلی هم کاهش پیدا کرده و حتی قیمت قطار هم افزایش پیدا کرد. گردشگری آخرین کالای سبد خانوار است و وقتی گرانی به وجود بیاید سفر اولویت خود را از دست می‌دهد.

منبع: ایرنا

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *